29 Temmuz 2021 Perşembe

YIĞIN VE TOPLUM

Ali Koyuncu

26-05-2021
Bize yazmak için tıklayınız.

Adliyelerde özellikle ceza davalarını beklerken, çok zaman kaybediyoruz. Zaman bol olunca; futboldan siyasete, filmlerden okunacak kitaplara kadar geniş bir sohbet konumuz olur. Son sohbet konumuz Beşiktaş'ın şampiyonluğu oldu. Geçenlerde duruşma beklerken, meslektaşım Av. Mehmet Ali Doğan'a ne okuduğunu sordum. "Prens'i okuyorum ağabey" dedi. Prens'i okumak nerden aklına geldi dedim. "İzmir Belediye Başkanı Tunç Soyer'i ziyaret eden bir kişi, başkana, Prens'i mutlaka okumasını önermiş, bu haberi gazetede okumuştum oradan aklımda kaldı." dedi.

"Prens" 1469-1527 yılları arasında, Floransa'da yaşayan, N. Machivelli'nin en ünlü eseridir. Machivelli tarihte birçok düşünürü; kitaplarıyla, düşünceleriyle ve söylemleriyle derinden etkilemiştir. Düşüncelerinden bazılarına günümüz Türkiye'sinde ihtiyaç olduğunu düşünüyorum.

Günümüzden 500 yıl önce yaşayan Machiavelli; Descartes, Montaigne, Spinoza, Adam Smith, Francis Bacon gibi birçok ünlü düşünüre esin kaynağı olmuştur. "Amaç aracı haklı kılar." "Başarıya ulaşmada hiçbir koşul tanınmaz" biçimindeki Makyavelizm akımı ismini onun isminden alsa da, bu yazının konusu Makyavelizm değil. Onun "laik devlet" konusundaki düşünceleri; Avrupa ve dünyadaki siyasetçilerin, düşünürlerin çoğunu etkilemiştir.

Orta çağdaki Hıristiyan dini eksenli anlayışın, insanı temel alan hümanist bir anlayışa evirilmesinde, Machiavelli'nin katkısı çoktur. O Hümanizmin tohumlarını ekenlerdendir. Ona göre, devlet gücünü kiliseden almamalıdır. Bu düşüncesiyle, dünyadaki "laik devlet" anlayışını ilk ileri süren düşünürlerdendir. Machiavelli'ye göre din, siyasetle asla buluşturulmaması gereken, mukaddes olan, siyasete asla malzeme edilmemesi gereken manevi bir değerdir. Bugünkü çoğu siyasetçiye beş yüz yıl öncesinden seslenmiş: "Din kutsaldır, dini siyasete, günlük çıkarlara alet etme, en çok kutsala zarar verirsin."

Ayrıca doğa biliminin kurucusu, kendisinden 340 yıl sonra doğan Charles Darwin'e yol gösterenlerdendir. Doğa bilimindeki nedensellik ilkesinin, siyaset bilimi alanında da kullanılması gerektiğini ilk o ileri sürmüştür. Siyaseti bilimsel temellere oturtmaya çalışmıştır.

Siyaset bilimci Machiavelli şöyle diyor: ''İnsan yığınları büyük hırsıza kızmaz. Çünkü yığınların özlemi odur. İnsan yığınları yalancıya kızmaz. Kendisi de yalancıdır da onun için. İnsan yığınları yoksullara kızar. Aptallığından yoksul kalmışlar der. Ona göre "yığın", "toplum" değildir. Yığın otoriteye itaat ederek hareket eder. Toplum bireylerden oluşur. Toplum sorar, sorgular, örgütlenir. Yaşadığınız toplumu izleyin anlarsınız. Toplum mudur? Yığın mıdır? Yığınların bile toplumsal refleksleri olmalı. Yığınlar iktidarların hukuk dışı uygulamalarını görmezden geliyorsa o millet erdemini yitirmiştir. Erdemini yitiren milletler bir gün gelir, vatanını da yitirebilir.'' 1527 yılında vefat eden Machiavelli, 500 yıl önceki düşünceleri ile bugünleri aydınlatıyor.

YORUM YAZ
BU YAZI HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR
Okur yorumları, kişilerin kendi görüşleridir. Bu yorumlardan sorumlu değildir.
YORUM YAZ - YIĞIN VE TOPLUM
Ali Koyuncu - Diğer Yazıları
Bütün Ali Koyuncu Yazıları