5 Ağustos 2021 Perşembe

ANILAR VE DÜŞÜNCELER

Ali Koyuncu

28-05-2020
Bize yazmak için tıklayınız.

Bizim evde iki şey mecburdur; spor yapmak ve okumak. Corona günlerinde, daha da çok spor yapma ve okuma olanağı bulduk. Ayrıca kütüphanemi yeniden düzenledim. Kütüphaneyi düzenlerken, Erdal İnönü'nün üç ciltlik "anılar ve düşünceler" kitabı elime geçti. Birinci cildin içinde benim, eşimin ve Erdal İnönü'nün bir fotoğrafı da varmış. Fotoğrafı genel başkanla birlikte, Denizli SHP İl Başkan Yardımcısı iken çektirmişiz. Üç kitabı da yeniden gözden geçirdim. İsmet İnönü'ye, Lozan'a, yaşama, siyasete, akademik yaşama, dış politikaya, eşine ait çok güzel anılar var. Bazılarını özellikle genç nesillerin okuması için not aldım. Umarım seçtiklerim ilginç gelir.

"1989 sonbaharında, Ana Muhalefet lideri iken Irak'a gitmiştim. Irak lideri Saddam Hüseyin ile görüşeceğim için, gezimize bir çok gazeteci ve köşe yazarı da katılmıştı. Heyet ile birlikte görüşürken, Saddam'a Türkiye'den çok gazetecide geldi, onları da ayrıca kabul ederseniz, sorularına yanıt alma olanağı bulurlar dedim. Kabul etti, gazetecileri ayrıca çağıracağını, bizimde olmamızı istemişti. Daha sonra bizi, gazetecilerinde olduğu büyük bir salona götürdüler. Orada pek konuşmadan, hep beraber bir süre bekledik. Bizlere saygılı davranmalarına karşın, Cumhurbaşkanlığı sarayındaki sıkı disiplinin, herkesi tedirgin ettiği görülüyordu. Derken protokolcülerden birisi geldi, salonun ortasında durdu, hepimize hitaben, 'biraz sonra Saddam Hüseyin'in yanına alınacağımızı, içeride konuşurken bir noktaya dikkat etmemizi, otururken iki bacağımızı üst üste atmadan yan yana tutmamızı, ellerimizi de bacaklarımızın üzerine koymamızı istediklerini söyledi'. Bu sözler, salonda sessiz bir şaşkınlık yarattı. Ben dayanamadım aklıma geleni söyledim:Peki dedim, vücudumuzdaki başka organları nereye koyacağımız hakkında bir talimatınız var mı? Tüm katılımcıları güldürüp rahatlatan bu sözler, tedirginlik havasını da dağıttı."

Erdal İnönü başka bir anısında: "Birlikte gözlenen bir olay, yeteri kadar ilgi çekici ise izleyenlerde benzer ruh halleri uyandırabilir. 1987 genel seçim kampanyasında, yaptığım ilk televizyon konuşmasında vatandaşlarıma: Bu günkü iktidarın daha beş yıl sizi limon gibi sıkmasına razı mısınız? Diye sormam çok etkili olmuş, basit bir limon imgesi, iktidarın televizyonda yıllarca sürdürdüğü propagandanın etkisini hemen hemen sıfıra indirmişti."

Erdal İnönü, kitabında babası ile ilgili anılarına da yer vermiş. Bu anı eski Başbakanlardan Nihat Erim'in notlarından. 19 Mayıs'taki konuşmasının akşamında İsmet İnönü, Nihat Erim'e, çok partili hayata geçilmesi konusundaki düşüncelerini şöyle anlatır: "Bizim şimdiki sistemimiz, baştaki şahsa dayanmaktadır. Bu tür idareler, ekseriye pek parlak başlar, hatta bir süre parlak devam eder. Fakat bunun sonu yoktur. Baştaki şahıs sahneden çekildiği zaman, nasıl bir sonuçla karşılaşılacağı bilinmez. Tek parti rejimleri zamanında, normal demokrasiye geçmedikleri için yıkılmışlardır. Yıkıntının arasında bir çok eserin hepsi heba olmuştur. Memleketimizi böyle bir akıbetten korumalıyız.Muhalefet sistemlerine süratle geçmeliyiz. Ben ömrümü tek parti rejimiyle geçirebilirim, ama sonunu düşünüyorum. Benden sonrasını düşünüyorum. Bu sebeple vakit geçirmeksizin işe girişmeliyiz."

Erdal İnönü dünya çapında bir bilim adamıydı. Siyasi hayatında herkesin kalbinde; dürüstlüğü, mütevaziliği, içtenliği ile iz bıraktı. Türk siyasetinde farklılıklara alerji duymak, kendi hayatımızda uyguladığımız kriterleri, başkasına dikta etmek, demokrasiyi sadece kendimiz için istemek, karşımızdakini incitici bir üslupla konuşmak, siyasi kültürümüzün en belirgin özelliklerindendir. O siyasete, saygıyı getiren bir bey efendiydi.

YORUM YAZ
BU YAZI HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR
Okur yorumları, kişilerin kendi görüşleridir. Bu yorumlardan sorumlu değildir.
YORUM YAZ - ANILAR VE DÜŞÜNCELER
Ali Koyuncu - Diğer Yazıları
Bütün Ali Koyuncu Yazıları