etiler poyrazoğlu otomotiv
21 Ağustos 2019 Çarşamba

SORULARA CEVAPLAR : YÖRÜK VE YÖRÜKLÜK (5):

Önder Göçgün

06-08-2018

(Geçen yazıdan devam)

Geçen yazılarmızda, "Yörük, yörüyen (yürüyen) kelimesinden türemiş Türkçe bir isimdir. Buna göre yörük, bir yerde sabit durmayan, yani aynı coğrafyada sürekli kalmayan “göçebe” insandır.

Yörük, bağımsızlığına düşkündür. Geniş bozkırlar, dağlar, yaylalar, derin ve otlu vadiler onun yaşama alanlarıdır. Anadolu’da yörük yerleşimi açısından, özellikle batı Akdeniz yöresi ile Ege bölgesi önemli bir yer tutar. Konya, Karaman, Kütahya, Adana, Antalya, Denizli, Aydın, Malatya, Adıyaman, Tunceli, Erzincan Muğla şehirlerinde çok sayıda Türkmen/Yörük vardır.

Yörükler, daha çok besledikleri hayvanlara bağlı olarak Karakeçili, Kızılkeçili, Sarıkeçili, Karatekeli, Karakoyunlu, Akkoyunlu, Çepni gibi adlar almışlardır." demiştik. Şimdi kaldığımız yerden devam edelim:

Değerli meslektaşım, Dr. Ali Abbas ÇINAR’ın, Muğla ve çevresindeki tespitlerine göre, çoğunluğu hayvan ve tabiat motiflerine bağlı olan bazı yörük inanışları da şunlardır:

“Ava giden kişinin önünden kedi geçmesi uğursuzluk olarak kabul edilir ve böyle bir durumda avcı geri döner, ava çıkmaz.

Baykuş sesi ölüm habercisi olarak kabul edilir.

Tilki görülmesi işlerin yolunda gideceğine yorumlanır.

Yılan görülmesi o yıl işlerin yolunda gideceğine yorumlanır.

Kaplumbağa görülmesi hayra alamet sayılır.

Tavşan görülmesi uğursuzluk alametidir.

Köpek uluması yörede bir ölüm olacağına yorumlanır.

Bahar ayında leylek geçmesi o yıl işlerin yolunda geçeceğine işaret olarak kabul edilir.
Hayvanların olağanüstü bir şekilde iştahla otlamaları durumunda o yıl havanın çok sert geçeceğine yorumlanır.

Salı ve Cuma günü göçe başlanmaz.

Hayvanlara nazar değmesin diye boyunlarına çıtlık ağacının dalı veya boncuk takılır. Takılmasa hayvanlara yılanın sokacağına inanılır.

Keçi taşın başına oturup geviş getirirse, havanın iyi gideceğine inanılır.

Çobanın gönlü olursa keçeden sütü çıkarır.

Çobanın gönlü olursa, tekeden telemeyi çalar (erkek keçiden teleme peynirini yapacak sütü çıkarır!).”

YORUM YAZ
BU YAZI HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR
Okur yorumları, kişilerin kendi görüşleridir. Bu yorumlardan sorumlu değildir.
YORUM YAZ - SORULARA CEVAPLAR : YÖRÜK VE YÖRÜKLÜK (5):
Önder Göçgün - Diğer Yazıları
Bütün Önder Göçgün Yazıları