etiler poyrazoğlu otomotiv
21 Ağustos 2019 Çarşamba

SORULARA CEVAPLAR  YÖRÜK VE YÖRÜKLÜK (2):

Önder Göçgün

16-07-2018

(Geçen yazıdan devam)

Geçen yazımızda "Yörük, yörüyen (yürüyen) kelimesinden türemiş Türkçe bir isimdir. Buna göre yörük, bir yerde sabit durmayan, yani aynı coğrafyada sürekli kalmayan “göçebe” insandır. Onun için yörüklere; “göçgün”, “göçgüncü”, “göçerkonar”, “konargöçer” gibi isimler de verilmiştir. Onun için yörük; baharı “yazlak”ta, yazı “yaylak”ta, güzü “güzlek”te, kışı da “kışlak”ta geçiren insandır. Yörüğün hayatı, koyun, keçi gibi çoğu küçükbaş olan hayvan yetiştiriciliğine bağlıdır." demiştik. Şimdi kaldığımız yerden devam edelim:

Etnik olarak, yani kavim soyu bakımından, boy yönünden Türklerin Türkmen/ Oğuz koluna bağlıdırlar. Özbeöz, Asya bozkırlarından Anadolu’ya gelip yerleşmiş bulunan Türk oğlu Türktürler.Türkmen kelimesi de ilkin Kaşgarlı Mahmud’un 11. Yüzyıl’da kaleme almış olduğu ünlü eseri Divan ü Lugat’it-Türk’de geçer. Yörük kelimesi ise, bu konuda araştırmalar yapmış bulunan değerli meslektaşım Dr. Ali Abbas Çınar’ın tespitlerine göre, “Anadolu’da 16. Yüzyıl’dan itibaren kullanılmaya başlamıştır.

İslâm’la birlikte gelişen Araplaştırma eğilimine karşı, Türkmen/Yörüklerin yaşama biçimi ve bunu hayatlarında uygulama isteğine paralel olarak bir karşı duruş gelişmiş ve Türk kültürü yaşama ve canlılığını sürdürme potansiyelini sürdürmüştür. Yörük; dinde de, inanışta da, kültürde de tutucu olmamış, sadece kendi dünyası ve kabullerini yaşamıştır.

Deve ve at ise daha çok binme ve yük çekme aracıdırlar. Yörüğün dilinde at, ‘binit’, deve ‘göçüt’ veya ‘yüklet’tir. Yörüğün yaylaya çıkışı bir günde olmaz. Hava durumuna ve sıcaklığına paralel olarak, Hıdırellezden sonra Mayıs ayında kışladığı yerden sürüleri ile ayrılır. Yaylaya çıkış için develerini ‘yüklet’ olarak kullanır.

(Devam edecek)

YORUM YAZ
BU YAZI HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR
Okur yorumları, kişilerin kendi görüşleridir. Bu yorumlardan sorumlu değildir.
YORUM YAZ - SORULARA CEVAPLAR  YÖRÜK VE YÖRÜKLÜK (2):
Önder Göçgün - Diğer Yazıları
Bütün Önder Göçgün Yazıları