etiler poyrazoğlu otomotiv
19 Kasım 2018 Pazartesi

İNGİLİZ MİLLETLER TOPLULUĞU 

Ufuk GÖKMEN

17-03-2018

İngilizler bir zamanlar üzerinde güneş batmayan imparatorluğu kurdular.

Dört kıtada ele geçirilen sömürge ülkelerde, İngiliz Monarşisine bağlılık 20. Yüzyılın başında sona ermeye başladı.

Bağımsızlık kazanan ülkeler uluslararası alanda yalnız başına söz sahibi olamayacağını anladılar. Ya da onlara özgürlüğünü veren İngilizler öyle düşünmeleri için gerekli zemini yarattı.

1931 yılında beş üyeyle İngiliz Milletler Topluluğu adı altında bir dernek kurdular.

Bu organizasyon aslen, devletlerden oluşan bir sivil toplum kuruluşuydu.

Topluluktan çıkmak ve girmek çok kolay ve isteğe bağlıydı.

Taşlar daha iyi yerine oturunca İngiliz kelimesi kaldırıldı ve 1946'da Milletler Topluluğu (Commonwealth od Nations) ilan edildi. 13 Mart 1949 Londra Deklarasyonuyla kraliçenin liderliğini tanıma zorunluluğu kaldırıldı ve hatırı sayılır ülkeler üye olmaya başladı.

Bu gün ikisi hariç her biri eskiden İngiliz İmparatorluğunun parçası olan 54 egemen ülke bu topluluğun parçası durumunda. Bu ülkelerden otuz üçü cumhuriyet, beşi monarşi ve on altısı anayasal monarşidir.

Sadece Hindistan, Kanada, Güney Afrika Cumhuriyeti, Avustralya adını verirsem organizasyonun büyüklüğü anlaşılır.

Milletler topluluğu (commonwealth) resmi bir anayasal yapıya sahip değildir. Kabul edilmiş prosedürler, gelenekler ve periyodik düşünce beyanları ile iş görür.

Topluluğun yönünü belirleyen ana kaynak, hükümetler arası müzakeredir, bu yolla üye hükümetler küresel olaylarda etkili olabilmek için beraber çalışırlar.

Topluluk yaklaşık 2.5 milyar kişilik nüfusa ve 30 milyon kilometre karelik toprağa sahiptir. Bu dünya nüfusunun bir bölü üçüne ve toplam kara parçalarının çeyreğine eşittir.

Topluluğun temsilcisi Milletler Topluluğu Genel Sekreteridir. Genel sekreter üye ülkelerin devlet başkanları tarafından dört yıllığına seçilir ve iki dönem hizmet edebilir.

Genel sekreterlik 1965 yılında kurulmuştur, merkezi Londra’dadır ve üye ülkelerin üyelerinden oluşan 320 kişilik personele sahiptir.

Milletler Topluluğunun kriterleri; Irksal eşitlik, özgürlük, insan hakları ve serbest ticarettir. Üye ülkeler bağımsız olmak zorundadır ve topluluk arasında iletişim dili olarak İngilizceyi kabul etmelidirler.

Her üye ülke, diğer ülkelerin başkentlerine Yüksek Delege adı verilen bir elçi gönderir.

İki yılda bir Milletler Topluluğu Devlet Başkanları Toplantısı düzenlenir.

1971 Singapur toplantısında verilen bir deklarasyon ile Topluluk, Organizasyonun gönüllü ve iş birliğine bağlı yapısını tekrar vurgulamış ve amaçlarının uluslararası barış, ırkçılık ile mücadele, kolonyal egemenliğe karşı çıkmak ve gelir adaletsizliğini azaltmak olduğu ifade etmiştir.

Saydığım resmi bilgileri bir kenara koyarsak dünyada 54 ülke sadece dernekleşme mantığıyla bir araya gelmişler ve İngilizler'in muazzam sekreterya kaabiliyetiyle BM'de yapılan oylamalarda ortak olarak el kaldırıyorlar.

Uluslararası sistem deyince aklınıza gelen BM, NATO, ECO, CENTO v.b dışında böyle bir yapı var ve oldukça etkili.

Dünyaya bir de böyle bakalım istedim.

YORUM YAZ
BU YAZI HAKKINDA YAPILAN YORUMLAR
Okur yorumları, kişilerin kendi görüşleridir. Bu yorumlardan sorumlu değildir.
YORUM YAZ - İNGİLİZ MİLLETLER TOPLULUĞU 
Ufuk GÖKMEN - Diğer Yazıları
Bütün Ufuk GÖKMEN Yazıları